Ήλιος με δόντια στο Βερολίνο- «Στο χέρι σας η κατάσταση» το μήνυμα της Γερμανίας




Στο Βερολίνο έγινε μια προθέρμανση, με επικοινωνιακή κυρίως χροιά. Τις επόμενες μέρες όμως θα κριθεί το ελληνικό ζήτημα και η συνακόλουθη ρευστότητα, όταν και θα γίνει ουσιωδώς η συζήτηση της ελληνικής κυβέρνησης με τους θεσμούς με αντικείμενο τη λίστα μεταρρυθμίσεων.

Επί της ουσίας όμως το πολιτικό πλαίσιο αρχίζει και τίθεται, με την τεχνική συζήτηση να είναι όμως εξίσου σημαντική και ιδιαίτερα δύσκολη.Κανείς δεν περίμενε η Γερμανίδα Καγκελάριος να λύσει το ελληνικό ζήτημα εν τη μία νυκτί. Και αν κάποιος γνωρίζει στοιχειωδώς τον τρόπο που πολιτεύεται το Βερολίνο, τότε δεν θα έπρεπε να περιμένει πολλά σε επίπεδο δηλώσεων και προθέσεων από την κυρία Μέρκελ επί του ελληνικού ζητήματος.

Πλην όμως, σε επίπεδο εντυπώσεων, υπάρχει η κοινή παραδοχή πως παγιώθηκε ένα κλίμα αμοιβαιότητας-Άνγκελα Μέρκελ και Αλέξης Τσίπρας έθαψαν το τσεκούρι του πολέμου και παραδέχθηκαν στις δηλώσεις τους πως βασικός στόχος της συνάντησης ήταν να υπάρξει μια προσπάθεια συνεννόησης. Με άλλα λόγια, να καταγραφούν σημεία σύγκλισης και οι διαφορές, με στόχο οι δύο κυβερνήσεις να δουλέψουν προς τη γεφύρωσή τους.

Σε πρώτο πλάνο η δημοσιονομική πειθαρχία

Η Άνγκελα Μέρκελ δεν απόκλινε στιγμή από το βασικό της δόγμα που δεν είναι άλλο από την τήρηση των δημοσιονομικών κανόνων. Το πώς η ελληνική κυβέρνηση θα το καταφέρει αυτό όμως, είναι ένα άλλο ζήτημα. Πρακτικά, η κυρία Μέρκελ άκουσε τις προτάσεις του Αλέξη Τσίπρα, παρέπεμψε όμως επί της ουσίας στη συζήτηση με τους θεσμούς.

Παρόμοια ήταν και η αντιμετώπιση που είχε επιφυλάξει στον Αντώνη Σαμαρά τον προηγούμενο Σεπτέμβριο, άσχετα αν οι συνθήκες των δύο ραντεβού δεν είναι επ’ ουδενί συγκρίσιμες. Τότε, η Γερμανίδα καγκελάριος είχε επισημάνει πως δεν είναι μόνη της στην Ευρώπη, παγώνοντας τον πρώην πρωθυπουργό, ο οποίος απέβλεπε σε μια πολιτική λύση.

Κατά τη συνάντηση με τον κύριο Τσίπρα αλλά και στις κοινές δηλώσεις κράτησε παρόμοια στάση, αλλά υπό διαφορετικές συνθήκες. Οι ελληνογερμανικές σχέσεις είχαν φτάσει το τελευταίο διάστημα στο ναδίρ και το πρώτο που χρειαζόταν ήταν η επαναβεβαίωση πως δεν πρόκειται να τορπιλιστεί η κοινή πορεία. Ως προς αυτό, η εντύπωση που επικρατεί είναι πως οι δύο κυβερνήσεις αναζητούν ένα κοινό modus vivendi. Όσον αφορά το δημοσιονομικό σκέλος, αλλά και το ζήτημα της ρευστότητας, αυτά που είπε η κυρία Μέρκελ έχουν ένα προφανές και ένα υπόγειο νόημα.

Η Γερμανίδα Καγκελάριος ευαγγελίζεται τη δημοσιονομική σταθερότητα, συνεπώς τα δημοσιονομικά ουδέτερα μέτρα. Από την άλλη, πετάει το μπαλάκι στην Αθήνα να τα βρει με τους εκπροσώπους των θεσμών, ως προς το ποια μέτρα θα εξασφαλίσουν αυτό το αποτέλεσμα. Στην πράξη, αυτό συνιστά ένα τυράκι για την Αθήνα. Μέχρι να στυλώσουν τα πόδια οι εκπρόσωποι των θεσμών βέβαια!

Πάντως, πολιτικοί παράγοντες εκτιμούν πως μπορεί να αναθερμανθεί η συζήτηση περί ισοδυνάμων, αρκεί να γίνουν και αυτά αποδεκτά από τους δανειστές. Προ των άδειων ταμείων ρεαλιστική στροφή Τσίπρα Δεδομένης της δραματικής κατάστασης που βρίσκεται η Αθήνα, με τα ταμειακά διαθέσιμα να επαρκούν για λίγο ακόμα και τις υποχρεώσεις να τρέχουν, ο πρωθυπουργός Αλέξης Τσίπρας εμφανίστηκε εξαιρετικά μετριοπαθής στο Βερολίνο, προσέχοντας κάθε λέξη του.

Και μπορεί ζητήματα, όπως οι γερμανικές επανορθώσεις αλλά και το θέμα της διαφθοράς με ειδική αναφορά στη Siemens να τέθηκαν, πλην όμως στα πιεστικά ζητήματα της ρευστότητας και των μεταρρυθμίσεων, ο κύριος Τσίπρας τοποθετήθηκε με ηπιότητα. Έχοντας συναινέσει σε πολιτικές που δεν θα διαταράσσουν το δημοσιονομικό αποτέλεσμα, ο κύριος Τσίπρας μίλησε για ένα «άλλο μείγμα πολιτικής» και όχι για «άλλη πολιτική», όπως ίσως κάποιοι περίμεναν.

Στην πραγματικότητα, ο πρωθυπουργός ευαγγελίστηκε ένα πιο εμπροσθοβαρές πρόγραμμα, με τήρηση των δημοσιονομικών κανόνων μεν, αλλά και μεγαλύτερη έμφαση στην ανάπτυξη, την καταπολέμηση της ανεργίας και την ενίσχυση των κοινωνικών δομών. Εντύπωση όμως προκάλεσε και η αναφορά του πως για την κατάσταση της Ελλάδας δεν ευθύνονται μόνο οι ξένοι, αλλά υπήρχαν και ενδοελληνικές παθογένειες που επέτειναν την κρίση.

Αυτή η διαπίστωση έρχεται σε ευθεία αντίστιξη με τα όσα υποστήριζε επί μακρόν ο ΣΥΡΙΖΑ, ο οποίος διαπίστωνε το μνημόνιο ως τη βασική παθογένεια της Ελλάδας, επομένως η τοποθέτηση στο κάδρο των ευθυνών τόσο ξένων όσο και Ελλήνων από τον πρωθυπουργό έχει την αξία της.

«Στο χέρι σας η κατάσταση» το μήνυμα από το Βερολίνο

Αν δεχθεί κανείς πως η συνάντηση Τσίπρα-Μέρκελ ήταν μια καλή προθέρμανση, τότε το κυρίως πιάτο βρίσκεται μπροστά μας. Άλλωστε, η κυρία Μέρκελ ξεκαθάρισε πως είναι προς το συμφέρον της Γερμανίας μια δυνατή Ελλάδα που θα βρίσκεται στο δρόμο της ανάπτυξης. Πλέον, η χώρα μας καλείται να προτείνει μια βιώσιμη λίστα μεταρρυθμίσεων, η οποία θα απαντά και σε ζητήματα-αγκάθια, όπως τα εργασιακά, το ασφαλιστικό, αλλά και οι ιδιωτικοποιήσεις.

Η διαπραγμάτευση επ’ αυτού θα γίνει με τους θεσμούς. Πλην όμως, το πολιτικό πλαίσιο έχει αρχίσει να τίθεται. Καθίσταται πλέον σαφές πως αποχώρηση της Ελλάδας από το ευρώ θα γίνει μόνο με δική της επιλογή, μιας και η κυρία Μέρκελ εμφανίζεται εκ νέου να επιλέγει για στρατηγικούς, οικονομικούς και γεωπολιτικούς λόγους να κρατήσει άδιαίρετη την Ένωση.

Υπό αυτό το πρίσμα, διαφαίνονται αχτίδες πολιτικής συνεννόησης, καθώς το μήνυμα που εξάγεται από την επίσκεψη στο Βερολίνο είναι πως στο χέρι της κυβέρνησης βρίσκεται το ξεκλείδωμα της ρευστότητας, με την υιοθέτηση ενός πειστικού προγράμματος λίστας μεταρρυθμίσεων και ενός χρονοδιαγράμματος, στο οποίο η Αθήνα θα μείνει πιστή.
Του Γιώργου Ευγενίδη

Σχόλια